Heriau Mai: Atebion

Gobeithio eich bod chi wedi mwynhau'r gweithgareddau hyn. Rydym wedi darparu'r atebion i chi isod.

Her: Mudo Mis Mai

Aderyn A = Gwennol

Aderyn B = Pâl Manaw

Aderyn C = Barcud Coch

Esboniad cam wrth gam

ADERYN A:

Mae'r graff llinell ar gyfer Aderyn A yn dangos cyfnod o amser lle nad yw'r pellter yn newid o gwbl (rhwng 4 a 6 munud). Dim ond un aderyn posibl sydd â dull hedfan sy'n golygu ei fod yn oedi i fwydo wrth hedfan - sef y Wennol.

ADERYN B:

Mae'r graff llinell ar gyfer Aderyn B yn dangos hediad â dau brif gyflymder heb unrhyw oedi - nodwedd sy'n perthyn i Aderyn Drycin Manaw.

ADERYN C:

Mae'r graff llinell ar gyfer Aderyn C yn dangos cyflymderau hedfan arafach a mwy amrywiol fel sy'n ddisgwyliedig ar gyfer aderyn sy'n defnyddio colofnau awyr cynnes (thermolion) i lithro'n esmwyth trwy'r awyr - fel y Barcud Coch.

Her Trydan Dŵr Micro

1. Na, ni all y tyrbin ddiwallu anghenion ynni'r gymuned trwy gydol y flwyddyn.

2. Byddai.

3. Ynni solar.

Esboniad cam wrth gam

Cwestiwn: A all y tyrbin ddiwallu anghenion pŵer y gymuned drwy gydol y flwyddyn?

Isod ceir tabl o gyfrifiadau terfynol ar gyfer yr ynni a gynhyrchir a'r anghenion ynni ar gyfer pob tymor.

Tymor	Ynni a Gynhyrchir (kW)	Angen y Gymuned (kW)
Gaeaf	33.87	26
Gwanwyn	22.58	20
Haf	11.29	14
Hydref	26.34	22

Mae swm yr ynni a gynhyrchir gan y tyrbin hwn yn uwch na'r hyn sydd ei angen bob tymor ac eithrio'r Haf.

Cwestiwn: Os na all, a fyddai storfa batri yn cynnig ateb? Hynny yw, a oes digon o bŵer yn cael ei gynhyrchu drwy'r flwyddyn?

Cyfanswm yr ynni a gynhyrchir mewn blwyddyn yw 94.08kW, ond dim ond 82kW sydd ei angen ar y gymuned. Mae hyn yn golygu, pe bai technoleg batri o'r fath yn bodoli - byddai hyn yn gweithio fel ateb.

Cwestiwn: Allwch chi feddwl am ddewis 'gwyrdd' arall ar gyfer unrhyw brinder tymhorol?

Gan mai'r haf yw'r unig dymor lle ceir prinder ynni, yr ateb 'gwyrdd' gorau fyddai ynni solar.

Dirgelwch y Glep Fawr!

1. Ardal chwilio fach sy'n gorgyffwrdd ag E6 ac E7.

2. Mae gwahanol fathau o ddaear yn dylanwadu ar ba mor gyflym y mae ton-P yn teithio - sy'n golygu y bydd amrywiaeth ar draws gwahanol arwynebau ac amgylcheddau.

3. Mae enghreifftiau yn cynnwys: Gwrthdrawiad cyflymder uchel neu ffrwydrad tanddaearol.

Esboniad cam wrth gam

Y map a'r grid gydag arcau wedi'u tynnu o amgylch pob un o'r gorsafoedd seismoleg yn cynrychioli'r amser a gymerodd i'r don-P eu cyrraedd. Mae'r ardal lle mae'r tri yn gorgyffwrdd wedi'i hamlygu.

Mae tynnu'r cylchoedd/arcau angenrheidiol ar y map yn amlygu ardal fach sy'n gorgyffwrdd rhwng E6 ac E7.

Peintio Gyda Rhifau

Litrau sydd eu hangen: 17.45

Cost a arbedwyd: £38.92

Esboniad cam wrth gam

Wal Flaen

Cyfanswm arwynebedd y wal yn cynnwys y nodweddion = (15 x 5) + 2(2 x 2.5) = 85m²

Cyfanswm arwynebedd yr holl nodweddion = 7(1 x 1.5) + 2(3 x 1.5) + π(0.5 x 0.5) + (0.9 x 2.1) = 22.175m²

Cyfanswm arwynebedd y wal ac eithrio'r nodweddion = 85 - 22.175 = 62.825m²

Wal Ochr

Gellir cyfrifo arwynebedd y wal hon mewn sawl ffordd wahanol. Ar gyfer yr esboniad cam wrth gam hwn rydym wedi rhannu'r siâp yn ddau betryal a dau driongl ongl sgwâr.

Cyfanswm arwynebedd y wal yn cynnwys y nodweddion = (6 x 5) + (1 x 3) + ((3 x 3)/2) + ((3 x 2)/2) = 40.5m²

Cyfanswm arwynebedd yr holl nodweddion = π(0.8 x 0.8) = 2.0096m²

Cyfanswm arwynebedd y wal ac eithrio'r nodweddion = 40.5 - 2.0096 = 38.4904m²

Wal Gefn

Cyfanswm arwynebedd y wal yn cynnwys y nodweddion = 6 x 15 = 90m²

Cyfanswm arwynebedd yr holl nodweddion = (1.5 x 1.5) + (0.9 x 2.1) + 2.8(2.613 x 1.2) + 0.5(π(1.5278 x 1.5278)) = 16.78m²

Cyfanswm arwynebedd y wal ac eithrio'r nodweddion = 90 - 16.78 = 73.22m²

Swm y paent sydd ei angen:

Cyfanswm arwynebedd y wal gyda'r nodweddion wedi'u tynnu = 62.825 + 38.4904 + 73.22 = 174.535m²

Mae'r paent a ddewiswyd yn gorchuddio 10m² y litr.

Swm y paent sydd ei angen = 174.535 ÷ 10 = 17.4535 litr.

Arbedion:

Cyfanswm arwynebedd y wal yn cynnwys yr holl nodweddion = 85 + 40.5 + 90 = 215.5m²

Mae'r paent a ddewiswyd yn gorchuddio 10m² y litr.

Swm y paent sydd ei angen ar gyfer gwerthoedd y wal yn eu cyfanrwydd = 215.5 ÷ 10 = 21.55 litr

Cost fesul litr = £9.50

Swm a Arbedwyd = 9.5(21.55 - 17.4535) = £ 38.92

Dadgodiwch!

Fe wnaethoch chi ddatrys y cod! Gobeithio eich bod wedi mwynhau'r pecyn hanner tymor hwn. Mae pecyn o heriau newyddd yn dod yn fuan - mi fydd yn ddychrynllyd o dda.

Esboniad cam wrth gam

Mae angen dwy lefel o ddadgryptio ar gyfer y neges hon.

Newid y drefn

Mae strwythur y brawddegau, gyda bylchau cyn atalnodau llawn ac ebychnodau, yn dangos bod y neges wedi'i hysgrifennu tuag yn ôl.

Cadarnheir hyn yn ystod y cam amnewid isod.

Amnewid

Chwiliwch am lythyren trwy ddod o hyd iddi ar y rhes isaf ac yna amnewidiwch y llythyren honno â'r llythyren gyfatebol yn y rhes uchaf i ddadgryptio'r neges.

Er enghraifft: Mae dadgryptio Dd B H O Ff H yn rhoi C R O E S O.

Cymraeg

May Challenges: Answers

We hope you enjoyed these activities. We have provided answers for you to check against below.

May Mystery Migration

Bird A = Swallow

Bird B = Manx Shearwater

Bird C = Red Kite

Walk-through

BIRD A:

The line-graph for Bird A shows a period of time when there is no change in distance (between 4 and 6 minutes). Only one possible bird has a flight behaviour for stopping mid flight to feed - the Swallow.

BIRD B:

The line-graph for Bird B shows a flight with two main speeds with no stops - a characteristic assigned to the Manx Shearwater.

BIRD C:

The line-graph for Bird C shows slower and more variable speeds of flight as expected for a bird using thermals to glide - like a Red Kite.

Micro Hydro Challenge

1. No, the turbine cannot support the community's power needs throughout the year

2. Yes.

3. Solar power.

Walk-through

Question: Can the Turbine support the community's power needs throughout the year?

Below is a table of final calculations for power production and needs for each season.

Season	Power Produced (kW)	Community Need (kW)
Winter	33.87	26
Spring	22.58	20
Summer	11.29	14
Autumn	26.34	22

The power produced by this turbine exceeds needs every season except Summer.

Question: If not, would battery storage provide a solution? In other words, is enough power being produced throughout the year?

The total power produced in a year is 94.08kW whilst the community only require 82kW. This means that if such battery technology existed - this would work as a solution.

Question: Can you think of another 'green' alternative to any seasonal shortfalls?

As summer is the only season with a power shortage, the best 'green' solution would be solar power.

Mysterious Thump!

1. Small search area overlapping E6 and E7.

2. Different ground types influence the speed at which a P-wave travels - meaning that there will be variation across surfaces and environments.

3. Examples include: High velocity impact or an underground explosion.

Walk-through

The map and grid with arcs drawn around each seismology station representing the time taken for the P-wave to reach them. The area where all three overlap is highlighted.

Drawing the required circles/arcs onto the map highlights a small area that overlaps between E6 and E7.

Paint with Numbers

Litres needed: 17.45

Cost saved: £38.92

Walk-through

Front Wall

Total wall area including features = (15 x 5) + 2(2 x 2.5) = 85m²

Total area of all features = 7(1 x 1.5) + 2(3 x 1.5) + π(0.5 x 0.5) + (0.9 x 2.1) = 22.175m²

Total wall area with features removed = 85 - 22.175 = 62.825m²

Side Wall

There are a number of approaches to calculate the area of this wall. For this walk-through we've broken the shape into two rectangles and two right-angled triangles.

Total wall area including features = (6 x 5) + (1 x 3) + ((3 x 3)/2) + ((3 x 2)/2) = 40.5m²

Total area of all features = π(0.8 x 0.8) = 2.0096m²

Total wall area with features removed = 40.5 - 2.0096 = 38.4904m²

Back Wall

Total wall area including features = 6 x 15 = 90m²

Total area of all features = (1.5 x 1.5) + (0.9 x 2.1) + 2.8(2.613 x 1.2) + 0.5(π(1.5278 x 1.5278)) = 16.78m²

Total wall area with features removed = 90 - 16.78 = 73.22m²

Paint Required:

Total area of wall with features removed = 62.825 + 38.4904 + 73.22 = 174.535m²

The chosen paint covers 10m² per litre.

Amount of paint needed = 174.535 ÷ 10 = 17.4535 litres.

Savings:

The total wall area including all the features = 85 + 40.5 + 90 = 215.5m²

The chosen paint covers 10m² per litre.

Amount of paint needed for overall wall values = 215.5 ÷ 10 = 21.55 litres

Cost per litre = £9.50

Saving = 9.5(21.55 - 17.4535) = £ 38.92

Decode!

You cracked the code! We hope you enjoyed this half-term pack. A new challenge pack is coming soon - it will be spooktacular

Walk-through

There are two levels of decryption required for this message.

Re-ordering

The structure of the sentences with spaces before full-stops and exclamation marks indicate that the message is written backwards.

This is confirmed during the substitution stage below.

Substitution

Look up a letter by finding it on the bottom row and then replace it with the corresponding letter in the top row to decrypt.

For example: W F J J S decrypts to H E L L O.